Zapalenie trzustki jest patologią, w której w trzustce rozwijają się zmiany zapalne i zwyrodnieniowe. Pod wpływem określonych czynników etiologicznych aktywowany jest proces syntezy enzymów proteolitycznych, co prowadzi do uszkodzenia komórek trzustki. W artykule wskazano główne objawy kliniczne tej patologii, a także cechy żywienia dietetycznego jako ważnego elementu kompleksowej terapii.
Klinika zapalenia trzustki
Zapalenie trzustki charakteryzuje się ostrym, silnym bólem, który, jeśli nie zostanie leczony w odpowiednim czasie, może wywołać rozwój bolesnego szoku. Bolesne odczucia są zlokalizowane w dole brzucha lub mają charakter opasujący. Proces zapalny w trzustce wywołuje hipertermię. Ponadto obserwuje się zmiany ciśnienia krwi (hipo- lub nadciśnienie) i pogarsza się ogólny stan pacjenta. Staje się blada, a następnie skóra nabiera ziemisto-szarego odcienia. W przypadku zapalenia pęcherzyka żółciowego i zapalenia trzustki można zaobserwować żółtaczkę z powodu ucisku przewodu żółciowego przez powiększony gruczoł.
Pacjenci zgłaszają również suchość w ustach. Doświadczają czkawki i odbijania, a nudności zaczynają im dokuczać. W ostrym okresie obserwuje się ciągłe wymioty. Utrata elektrolitów prowadzi do lepkiego potu, duszności i żółtego nalotu na języku. Stołek staje się pienisty, z cząstkami jedzenia i nieprzyjemnym zapachem. Czasami wręcz przeciwnie, odnotowuje się zaparcia i wzdęcia. Objawy zapalenia trzustki obejmują również pojawienie się niebieskawych plam wokół pępka. Wraz z dalszym rozwojem procesu patologicznego stan pacjenta pogarsza się, dlatego należy go natychmiast zabrać do szpitala.
Leczenie zapalenia trzustki
Jeśli choroba się pogorszy, pacjent jest hospitalizowany. Schemat leczenia obejmuje leki przeciwskurczowe, leki eliminujące wymioty, leki moczopędne (zapobiegają obrzękowi trzustki i pomagają szybko usunąć nadmiar enzymów z organizmu), leki przeciwbólowe, inhibitory enzymów i antybiotyki przepisywane na ropne zapalenie trzustki. W przyszłości prowadzona jest terapia witaminowa w celu wzmocnienia organizmu.
W przypadku ostrego stanu zapalnego i ciężkich wymiotów pacjentom przepisuje się post. Dozwolone jest przyjmowanie wyłącznie wody mineralnej lub wywaru z dzikiej róży. W przyszłości stopniowo wprowadza się do diety niskokaloryczne pokarmy z wyłączeniem pokarmów, które mogą stymulować produkcję soku żołądkowego i tworzenie się gazów.
Dieta terapeutyczna
Jest on opracowywany w zależności od stanu pacjenta. Dieta po ustąpieniu ostrego stanu zapalnego obejmuje:
- zapewnienie organizmowi fizjologicznego poziomu białek, lipidów, związków węglowodanowych;
- zwiększenie ilości witamin;
- zmniejszenie ilości lub całkowite wyeliminowanie substancji mogących podrażniać błonę śluzową jelit;
- całkowita odmowa wędzonego, pikantnego, słonego, alkoholu, przypraw i konserw;
- dieta na zapalenie trzustki polega na siekaniu lub mieleniu żywności, której temperatura nie powinna przekraczać 60–65 ° C, to znaczy należy w jak największym stopniu wyeliminować mechaniczne i termiczne podrażnienia narządów trawiennych;
- posiłki powinny być częste, ale zawsze w małych porcjach; w przypadku silnego bólu dopuszcza się post terapeutyczny w ciągu 1–2 dni;
- w przypadku zapalenia trzustki i zapalenia żołądka odmowa jedzenia może zmniejszyć podrażnienie błony śluzowej.
Autoryzowane produkty
Jeśli trzustka jest uszkodzona, dieta pacjentów może obejmować:
- z produktów mlecznych - kefir, bezkwasowy twarożek i jogurt;
- chude mięsa (kurczak, królik, cielęcina) w formie sufletu lub puree;
- sandacz, szczupak, dorsz (odmiany niskotłuszczowe);
- starte warzywa, które należy najpierw ugotować lub upiec;
- krakersy lub lekko suszony chleb;
- zupy wegetariańskie;
- omlety na parze;
- u pacjentów z zapaleniem trzustki dozwolone jest spożywanie oliwy z oliwek i masła z tłuszczów;
- Zalecane zboża to płatki owsiane, gryka i kasza manna;
- jako owoc możesz jeść niesłodzone pieczone jabłka;
- Najlepszym napojem jest napar z dzikiej róży.
Po wyeliminowaniu stanu zapalnego i ustąpieniu objawów klinicznych choroby dieta zostaje nieznacznie rozszerzona.
Przykładowe menu
W przewlekłym zapaleniu trzustki menu może wyglądać następująco:
Opcja 1
- 200 g puree ziemniaczanego z klopsikami (100 g), 200 g startej owsianki ryżowej, herbata;
- 100 g sera;
- zupa puree jarzynowe z grzanką, suflet mięsny gotowany na parze, 200 g kaszy gryczanej;
- omlet białkowy w ilości 110 g, gotowany na parze, kompot;
- 250 g bułki rybnej i herbaty;
- zsiadłe mleko (około 200 ml).
Opcja 2
- gotowana ryba, puree ziemniaczane i herbata, do której można dodać mleko;
- 100 g sera;
- zupa z płatków owsianych (ok. 250 g) oraz suflet mięsny (100 g), gotowany na parze z puree ziemniaczanym;
- omlet z białek jaj;
- suflet z twarogu;
- szklanka zsiadłego mleka.
Opcja 3
- suflet owsiano-mięsny, herbata;
- ser;
- zupa owsiana i kotlety mięsne (110 g) z puree ziemniaczanym, pieczonym jabłkiem;
- omlet z białek jaj;
- klopsiki (110 g), puree z marchwi;
- zsiadłe mleko.
Posiłki dietetyczne powinny zawierać białka zwierzęce, gdyż są łatwostrawne, a tłuszcze i węglowodany należy ograniczyć do minimum, aby chronić trzustkę i przywrócić prawidłowe trawienie pokarmu.
Gdy zapalenie trzustki staje się przewlekłe, podstawą skutecznego leczenia może być dieta. Ważne jest, aby jeść wystarczającą ilość pokarmów białkowych. Wskazane jest, aby nie dusić i piec potraw mięsnych, ale gotować je lub gotować na parze. W ten sam sposób przygotowuje się również niskotłuszczowe dania rybne.
Mleko może czasami być źle tolerowane, dlatego zaleca się dodawać je jedynie do gotowanych płatków zbożowych i pić w czystej postaci w ilości nie większej niż pół szklanki dziennie. Ponadto dieta nie powinna obejmować bulionów mięsnych i rybnych, czosnku i cebuli, kapusty i rzodkiewki. Zabronione są także produkty na bazie mąki żytniej.
Jaka powinna być kaloryczność potraw?
Codziennie pacjent powinien otrzymywać około 350 g węglowodanów, z czego 40 g powinien stanowić łatwo przyswajalny cukier. Całkowita wartość energetyczna pokarmów spożywanych w ciągu dnia powinna wynosić średnio 2600 kilokalorii. Aby poprawnie obliczyć zawartość kalorii, istnieje specjalna tabela, która wskazuje nazwę produktu, zawartość białek, węglowodanów i tłuszczów, a także liczbę kilokalorii. Z jego pomocą opracowywana jest codzienna dieta pacjentów nie tylko z zapaleniem trzustki, ale także z innymi chorobami wymagającymi odpowiedniego żywienia dietetycznego.
Tradycyjne metody leczenia
Wśród tradycyjnych leków za najbardziej skuteczne uważa się:
- Sok ziemniaczany. Należy wypić pół szklanki na dwie godziny przed posiłkiem, odczekać 5 minut i popić szklanką kefiru. Kuracja powinna trwać 14 dni, po czym należy zrobić 10-dniową przerwę i powtórzyć zastosowanie preparatu.
- Zaleca się pić 100 ml soku z brukselki trzy razy dziennie przez 30 dni.
- Przydatny okazuje się napar z kopru i kminku.
- Warto pić roztwór mumiyo każdego wieczoru przez 10 dni z rzędu, godzinę po jedzeniu (w przeliczeniu na 2 g na 3 litry wody).
- Przez 6 miesięcy w przypadku przewlekłego zapalenia trzustki zaleca się przyjmować na noc 20 kropli nalewki propolisowej (10%), po rozpuszczeniu ich w 100 ml podgrzanego mleka.
Aby zapobiec postępowi zapalenia trzustki, stosuje się środki ludowe na bazie ziół leczniczych. Stosowane są głównie kwiaty nagietka, korzeń prawoślazu, liście borówki, strąki fasoli, korzeń tataraku, ziele piołunu i liście mięty.
Poniższe lekarstwo pomoże przyspieszyć powrót do zdrowia. Musisz przepuścić kilogram cytryn, korzeni pietruszki i czosnku (po 300 g) przez maszynę do mięsa, wszystko wymieszać i powstałą masę pozostawić na dwa tygodnie, po czym zacząć brać łyżeczkę. W przypadku przewlekłego zapalenia trzustki zaleca się również zmielić korzeń cykorii, zalać wrzącą wodą, zagotować, następnie ostudzić, odcedzić i pić małymi łykami.
Oprócz powyższych środków pacjentom zaleca się wykonywanie specjalnych ćwiczeń, które mają pozytywny wpływ na trzustkę. Musisz wykonać wdech i wydech, wstrzymać oddech i delikatnie wciągnąć brzuch, a następnie rozluźnić mięśnie ściany brzucha. Następnie należy ponownie wykonać wdech i wydech, wstrzymać oddech i mocno nadmuchać brzuch, a następnie zrelaksować się. Ćwiczenia należy wykonywać w pozycji leżącej trzy razy dziennie, wykonując od 3 do 9 powtórzeń. Takie ćwiczenia oddechowe poprawiają krążenie krwi i wspomagają odpływ soków trawiennych, zapobiegając rozwojowi zapalenia trzustki lub jego zaostrzeniom.
Warto pamiętać, że w ostrym zapaleniu trzustki nie należy uciekać się do tradycyjnych metod, gdyż pacjentowi należy zapewnić natychmiastową pomoc lekarską. W przeciwnym razie choroba może być śmiertelna.